راهنمایی کوتاه: سیاست بازار باز ابزاری است که بانک مرکزی با خرید یا فروش اوراق قرضه دولتی، میزان پول در گردش و نرخ بهره را تنظیم میکند.
گامبهگام:
۱) تعریف: بانک مرکزی (مثلاً بانک مرکزی ایران) از این سیاست برای کنترل نقدینگی و تورم استفاده میکند.
۲) خرید اوراق: اگر بانک مرکزی اوراق بخرد، پول به اقتصاد تزریق میکند و نرخ بهره کاهش مییابد – این کار باعث رونق اقتصادی میشود.
۳) فروش اوراق: اگر بانک مرکزی اوراق بفروشد، پول از اقتصاد خارج میشود و نرخ بهره افزایش مییابد – این کار تورم را مهار میکند.
۴) نتایج: تغییر در نرخ بهره روی وامگیری، سرمایهگذاری و مصرف تأثیر میگذارد.
پاسخ نهایی: سیاست بازار باز یعنی تصمیم بانک مرکزی برای خرید یا فروش اوراق بهادار دولتی در بازار آزاد تا حجم پول و نرخ بهره را متناسب با وضعیت اقتصادی تنظیم کند.
مثال مشابه: تصور کنید بازار میوهای دارید. اگر میوه زیاد باشد قیمت پایین میآید. بانک مرکزی مثل یک خریدار بزرگ است – اگر میوه بخرد، قیمت (نرخ بهره) بالا میرود؛ اگر بفروشد، قیمت پایین میآید.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: مبحث «ابزارهای سیاست پولی» و «نرخ بهره و تورم» را در کتاب اقتصاد دهم مطالعه کن.
