راهنمایی کوتاه: در سری واکنش پیوستهٔ بوون، پلاژیوکلازها با سرد شدن ماگما بهتدریج ترکیب خود را از کلسیمدار به سدیمدار تغییر میدهند.
گامبهگام:
- ۱) سری واکنش پیوستهٔ بوون نشان میدهد که پلاژیوکلازها (فلدسپاتهای پلاژیوکلاز) در هنگام تبلور، ترکیب شیمیایی خود را بهطور پیوسته تغییر میدهند.
- ۲) در دمای بالا، پلاژیوکلازهای غنی از کلسیم (آندزین یا لابرادوریت) متبلور میشوند. این کانی با مذاب باقیمانده واکنش میدهد و به تدریج به پلاژیوکلازهای غنی از سدیم (آلبیت) تبدیل میشود.
- ۳) بنابراین، حاصل واکنش کانی پیرو (پلاژیوکلاز اولیه) با مذاب باقیمانده، پلاژیوکلاز جدیدی با درصد سدیم بیشتر است.
- ۴) در این سری، ترکیب شیمیایی از CaAl₂Si₂O₈ (آنورتیت) به NaAlSi₃O₈ (آلبیت) تغییر میکند. هرچه دما پایینتر میرود، نسبت سدیم افزایش مییابد.
پاسخ نهایی: کانی حاصل از واکنش پیوسته، پلاژیوکلاز با درصد سدیم بیشتر (مانند آلبیت) است و ترکیب شیمیایی پلاژیوکلازها از کلسیمدار به سدیمدار تغییر میکند.
مثال مشابه: فرض کنید ماگمایی شامل پلاژیوکلاز کلسیمدار (آنورتیت) داریم. با سرد شدن، این کانی با مذاب واکنش داده و به پلاژیوکلاز سدیمدار (آلبیت) تبدیل میشود. این تغییر تدریجی شبیه به مخلوط کردن تدریجی رنگ آبی با زرد تا سبز شدن است.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: میتوانی سری واکنش ناپیوستهٔ بوون (الیوین، پیروکسن، آمفیبول، بیوتیت) را نیز مطالعه کنی و تفاوت آن با سری پیوسته را بررسی کنی.
