راهنمایی کوتاه: علوم تجربی بر سه قاعدهٔ عقلی استوار است که بهترتیبِ منطقی باید بررسی شوند.
گامبهگام:
۱) ابتدا به مثالهای «الف»، «ب» و «ج» توجه کن. هر کدام به یکی از قواعد اشاره دارند: الف به قاعدهٔ سنخیت (علت ویژه)، ب به قاعدهٔ یکسانی طبیعت، ج به قاعدهٔ علیت.
۲) قاعدهٔ اصلیتر «هر پدیدهای نیازمند علت است» (علیت) میباشد، زیرا بدون آن دو قاعدهٔ دیگر معنا ندارند.
۳) در گزینهها هر سه قاعده به ترتیبهای مختلف آمدهاند. ترتیبِ درست (مطابق فلسفهٔ علم) این است: اول علیت، بعد سنخیت، سپس یکسانی طبیعت.
۴) گزینهای که با عبارت «هر پدیدهای نیازمند علت است» آغاز میشود، همان ترتیب صحیح را دارد.
پاسخ نهایی: گزینهٔ اول (هر پدیدهای نیازمند علت است، هر پدیدهای علتی ویژه دارد، طبیعت همواره یکسان عمل میکند).
مثال مشابه: در آزمایشهای علمی، فرض میکنیم که یک پدیده (مثل جوشیدن آب) همیشه تحت شرایط یکسان رخ میدهد (یکسانی طبیعت) و دارای علت مشخصی (حرارت) است (سنخیت) و این علت را جستجو میکنیم (علیت).
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: در فلسفهٔ علم به این سه قاعده «اصول عقلی تجربه» میگویند. میتوانی کتاب «فلسفه ۱» پایهٔ یازدهم را مطالعه کنی.
