راهنمایی کوتاه: این سوال درباره تفاوت یا شباهت رشتههای پروتئینی متصل به نوار Z با سایر تارهای انقباضی در سارکومر است.
گامبهگام:
- ۱) ابتدا جمله را با دقت بخوانیم: «رشتههای پروتئینی موجود در ساختار سارکومر که در ارتباط مستقیم با نوار Z قرار میگیرند ....... تارهای انقباضی دیگر موجود در سارکومر، .......»
- ۲) باید بدانیم کدام رشتههای پروتئینی به نوار Z متصل هستند. در سارکومر، رشتههای اکتین (تارهای نازک) به نوار Z متصل میشوند.
- ۳) تارهای انقباضی دیگر در سارکومر، رشتههای میوزین (تارهای ضخیم) هستند که در مرکز سارکومر قرار دارند.
- ۴) حالا باید ویژگیهای این دو نوع تار را مقایسه کنیم. در حین انقباض ماهیچه، تارهای اکتین (متصل به Z) به سمت مرکز کشیده میشوند، اما خود نوار Z و اتصالات آن جابهجا نمیشوند؟ نه، دقیقاً برعکس: در انقباض، نوارهای Z به هم نزدیک میشوند.
- ۵) اما نکته کلیدی: تارهای میوزین (تارهای ضخیم) در طول انقباض، طولشان کم نمیشود. آنها ثابت هستند و با حرکت سر میوزین، اکتین را میکشند.
- ۶) تارهای اکتین (متصل به Z) نیز در طول انقباض، طولشان کم نمیشود. پس در این ویژگی هر دو مشابه هستند.
پاسخ نهایی: گزینه ۲ صحیح است: «همانند - در حین انقباض ماهیچهها، دچار کاهش طول نمیشوند.»
مثال مشابه: فرض کنید یک کش لاستیکی (تارهای اکتین و میوزین) داریم که دو سر آن به دو میخ (نوار Z) بسته شده. وقتی کش را میکشیم، فاصله میخها کم میشود، اما خود کش کوتاه نمیشود. دقیقاً همین اتفاق در سارکومر میافتد.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: درباره مدل خزندهای انقباض ماهیچه تحقیق کن. در این مدل، سر میوزین مانند پاهای یک کرم روی اکتین حرکت میکند و آن را میکشد، بدون اینکه طول خود میوزین یا اکتین تغییر کند.