راهنمایی کوتاه: هیستونها پروتئینهایی هستند که DNA دور آنها پیچیده میشود و تغییرات شیمیایی روی آنها میتواند بیان ژنها را تنظیم کند.
گامبهگام:
- ۱) هیستونها پروتئینهای اصلی در ساختار کروماتین (DNA بستهبندیشده) هستند.
- ۲) تغییرات شیمیایی مانند استیلاسیون، متیلاسیون و فسفریلاسیون روی دم هیستونها رخ میدهد.
- ۳) استیلاسیون معمولاً کروماتین را سست میکند و بیان ژن را افزایش میدهد (فعالسازی).
- ۴) متیلاسیون بسته به موقعیت میتواند بیان ژن را افزایش یا کاهش دهد.
- ۵) این تغییرات بهعنوان «کد هیستونی» شناخته میشوند و بدون تغییر توالی DNA، تنظیم اپیژنتیکی را انجام میدهند.
- ۶) آنزیمهای خاصی مانند هیستون استیلترانسفراز (HAT) یا هیستون داستیلاز (HDAC) این تغییرات را ایجاد یا حذف میکنند.
پاسخ نهایی: هیستونها تحت تغییرات شیمیایی مانند استیلاسیون و متیلاسیون قرار میگیرند که ساختار کروماتین و بیان ژنها را تنظیم میکند. این تغییرات اپیژنتیکی هستند و میتوانند به ارث برسند.
مثال مشابه: فرض کنید DNA یک کتاب است و هیستونها جلد آن. تغییرات روی جلد (مثل باز یا بسته شدن) تعیین میکند که کدام صفحات (ژنها) قابل خواندن باشند.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: دربارهٔ نقش هیستونها در سرطان یا تأثیر محیط بر تغییرات اپیژنتیکی تحقیق کن.