راهنمایی کوتاه: غارهای آهکی در اثر حل شدن سنگهای آهکی توسط آب اسیدی به وجود میآیند.
گامبهگام:
- ۱) آب باران هنگام عبور از هوا، مقداری دیاکسید کربن جذب میکند و کمی اسیدی میشود (اسید کربنیک ضعیف).
- ۲) این آب اسیدی ضعیف به داخل زمین نفوذ میکند و به لایههای سنگ آهک میرسد.
- ۳) سنگ آهک (کلسیم کربنات) در تماس با آب اسیدی حل میشود.
- ۴) با گذشت زمانهای بسیار طولانی (هزاران تا میلیونها سال)، این فرآیند حل شدن، فضاهای خالی و دالانهایی در سنگ ایجاد میکند.
- ۵) وقتی آب از سقف این فضاها چکه میکند و تبخیر میشود، مواد معدنی حلشده دوباره رسوب میکنند و چکنده (استالاکتیت) و چکیده (استالاگمیت) را میسازند.
- ۶) در نهایت، این فرآیندها منجر به تشکیل غارهای بزرگ و پیچیده آهکی میشوند.
پاسخ نهایی: غارهای آهکی در اثر فرآیندی به نام «حلشدگی» (Dissolution) تشکیل میشوند. آب باران اسیدی شده، سنگ آهک را در خود حل میکند و به مرور زمان حفرهها و تونلهای بزرگی ایجاد میکند که ما آنها را به عنوان غار میشناسیم.
مثال مشابه: فکر کن یک حبه قند را در یک لیوان آب گرم بگذاری. قند کمکم در آب حل میشود و ناپدید میگردد. تشکیل غار آهکی هم شبیه همین است، با این تفاوت که به جای قند، سنگ آهک داریم و به جای چند دقیقه، این فرآیند میلیونها سال طول میکشد!
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: میتوانی درباره تفاوت غارهای آهکی با غارهای آتشفشانی یا غارهای یخی تحقیق کنی. همچنین میتوانی شکلهای مختلف چکنده و چکیده را در کتابهای علوم یا منابع معتبر اینترنتی ببینی.
یادآوری ایمنی: اگر قصد بازدید از یک غار طبیعی را داری، حتماً با یک راهنما یا گروه مجاز همراه باش و از تجهیزات ایمنی مناسب استفاده کن. هرگز به تنهایی وارد غار نشو.
