راهنمایی کوتاه: حرکت آب دریا به دلیل نیروهای طبیعی مانند باد، جاذبه ماه و خورشید و تفاوت دما ایجاد میشود.
گامبهگام:
- ۱) باد: باد روی سطح دریا میوزد و با اصطکاک، آب را به حرکت درمیآورد. این حرکت باعث ایجاد موج میشود.
- ۲) جاذبه ماه و خورشید: نیروی جاذبه ماه (و کمی خورشید) آب اقیانوسها را به سمت خود میکشد. این پدیده جزر و مد نام دارد و باعث بالا و پایین رفتن سطح آب میشود.
- ۳) تفاوت دما و شوری: آب گرمتر سبکتر است و به سطح میآید، آب سردتر و شورتر سنگینتر است و به عمق میرود. این تفاوت باعث جریانهای آبی عمقی میشود که به آن جریانهای اقیانوسی میگویند.
- ۴) چرخش زمین: چرخش زمین بر جهت حرکت آب و باد اثر میگذارد و الگوهای گردابی ایجاد میکند.
پاسخ نهایی: حرکت آب دریا عمدتاً به دلیل سه عامل اصلی است: ۱) باد (ایجاد موج)، ۲) جاذبه ماه و خورشید (ایجاد جزر و مد)، و ۳) تفاوت دما و شوری آب (ایجاد جریانهای اقیانوسی). چرخش زمین نیز بر جهت این حرکات تأثیر میگذارد.
مثال مشابه: اگر یک سینی آب داشته باشی و روی آن فوت کنی، آب موج برمیدارد. این شبیه اثر باد روی دریا است. یا وقتی ماه را در آسمان میبینی، دریا هم زیر نور آن کمی بالا میآید (مد) و وقتی ماه نیست، آب پایین میرود (جزر).
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: میتوانی درباره «جریان گلفاستریم» که یک جریان اقیانوسی گرم است و آب و هوای اروپا را معتدل میکند، تحقیق کنی. یا آزمایش سادهای انجام دهی: دو لیوان آب، یکی گرم و یکی سرد، کنار هم بگذار و ببین چگونه هوا روی آنها حرکت میکند (شبیه باد روی دریا).