راهنمایی کوتاه: این تصاویر دربارهٔ چگونگی تشکیل کوهها و تغییر شکل پوستهٔ زمین هستند.
گامبهگام:
- ۱) کتاب علوم هفتم، فصل ۲ (تغییرات مواد)، صفحهٔ ۳۴ را باز کن.
- ۲) شکل ۷ معمولاً دو تصویر را نشان میدهد: یکی مربوط به تشکیل کوههای چینخورده و دیگری مربوط به گسلها.
- ۳) در تصویر اول، لایههای سنگ مانند یک فرش فشرده میشوند و چین میخورند (مثل وقتی که دو طرف یک پتو را به هم فشار میدهی).
- ۴) در تصویر دوم، نیروهای زمینساختی باعث میشوند سنگها بشکنند و یک طرف نسبت به طرف دیگر جابهجا شود که به آن گسل میگویند.
- ۵) این فرآیندها به آرامی و در طول میلیونها سال رخ میدهند و کوهها، درهها و زمینلرزهها را ایجاد میکنند.
پاسخ نهایی: شکل ۷ در صفحهٔ ۳۴ علوم هفتم، دو نمونه از تغییر شکل پوستهٔ زمین را نشان میدهد: چینخوردگی (ایجاد کوه بدون شکستگی) و گسل (شکستگی و جابهجایی لایههای سنگ).
مثال مشابه: اگر یک مداد نرم را از دو طرف فشار دهی، وسط آن خم میشود (شبیه چینخوردگی). اگر مداد را آنقدر فشار دهی که بشکند، دو تکه نسبت به هم جابهجا میشوند (شبیه گسل).
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: میتوانی با خمیر بازی یا لایههای پارچه، مدل کوچکی از چینخوردگی و گسل درست کنی تا بهتر ببینی چگونه نیروها شکل زمین را تغییر میدهند.